Yüksek bir yere ulaşıp bir şeyler yapmanız lazım. Mesela ampul veya duy takmak. Bu iş için ortamda ayak açıklıkları ve boyu aynı 2 tabure var. Birisi 3 ayaklı, diğeri ise 4 ayaklı. Dengeyi daha iyi sağlamak açısından hangi tabureye çıkarsınız diye bir soru sorulduğunda çoğu kişi 4 ayaklı tabureyi tercih eder. Oysa 3 ayaklı tabure denge konusunda daha kararlıdır. Bu durumun matematiksel izahı doğrusal olmayan 3 noktadan 1 düzlem geçer şeklindedir. Taburenin 4 ayağı olduğunu ve bu ayaklardan birisinin daha kısa olduğunu düşünürsek tabure dengede olmayacak devamlı sallanacaktır. Çünkü doğrusal olmayan 4 noktadan geçen bir düzlem yoktur. O yüzden 4 ayaklı sandalye ve masalar ayak uzunlukları az da olsa birbirinden kısa olduklarında sallanırken, 3 ayaklı taburede ayaklardan birinin kısa ya da uzun olması sallanmaya neden olmaz. Denge bozulmaz. Sadece ayaklardan birinin yokluğu dengeyi bozar. Bu yüzden tripot denilen fotoğraf makinesi, kamera,teleskop ayakları, şövale denilen ressam sehpası, fen deneylerinde kullanılan ispirto ocakları, sacayağı, mikrofon ayakları, harita ve kadastro mühendislerinin kullandığı teodolit, nivo, edm, total station adı verilen aletler sarsıntının önlenmesi açısından hep 3 ayaklıdır.
Fiziksel açıdan düşünürsek 3 ayaklı tabureye çıktığımızda ayaklardan her birine uygulanan kuvvet, 4 ayaklı tabureye oranla daha büyük olacaktır. Büyük olan kuvvete etki etmek daha zor olacağından tabureye çıkan kişinin dengesinin bozulması 4 ayaklıya göre 3 ayaklı taburede daha zor olacaktır. Ayak sayısını sonsuz sayıda arttırdığımızı düşünelim. O zaman tabure ile aynı boy ve genişlikte silindir şeklinde bir ağaç kütüğüne tabure niyetiyle çıktığımızı düşünelim. Dengemizi kaybetmemiz daha kolay olacaktır.(Bu paragraftaki açıklama benim düşüncemdir. Herhangi bir tutarsızlık olduğunu düşünüyorsanız lütfen benimle iletişime geçiniz)
Fizikte moment ve ağırlık merkezi konuları ile ilgili güzel bir açıklaması vardır gibime geliyor. Bu konuda Fizik öğretmenlerimiz açıklama gönderirse bu yazı daha da güzelleşir.
Selam Karadenizli,
Doğrusal olmayan 4 noktadan bir düzlem geçmez ama doğrusal olmayan 3 noktadan geçen düzlemin açısı referans alınan düzleme paralel olmaz. Tripot ya da diğer benzer işler için kullanılan sistemleri dikkate alırsak, tripotun üzerine yerleştirilen makinenin tripota bağlantı noktasının hareket edebiliyor olması, fotoğraf makinesinin, 3 ayak düzleminden bağımsız davranarak referans düzlemine paralel hale getirilmesini sağlayabilir. yani burada daha kararlı olmasından bahsetmek doğru değil. Daha kararlı olması için; ayakların üzerine yerleştirilen 4 kenarlı bir düzleme ait köşelerden her birine yerleştirilen aynı ağırlıkların aynı sayıda ayağa aynı miktarda yük dağılmasını sağlaması gerekir. 3 ayakta bu mümkün değildir. Yanlış mıyım?
Öncelikle yorumunuz için teşekkürler.Doğrusal olmayan 3 noktadan geçen düzlemin açısı referans alınan düzleme paralel olmaz cümlesindeki kesinliği anlayamadım. 3 ayaklı bir taburenin ağırlık merkezine bir ağırlık koyarsanız taburenin ayakları aynı uzunluktaysa aynı miktarda yük dağılır. Aynısı 4 ayaklı tabure veya ayak sayısını sonsuz sayıda arttırarak elde edilen silindir için de geçerli.
Selam Karadenizli,
Doğrusal olmayan 4 noktadan bir düzlem geçmez ama doğrusal olmayan 3 noktadan geçen düzlemin açısı referans alınan düzleme paralel olmaz. Tripot ya da diğer benzer işler için kullanılan sistemleri dikkate alırsak, tripotun üzerine yerleştirilen makinenin tripota bağlantı noktasının hareket edebiliyor olması, fotoğraf makinesinin, 3 ayak düzleminden bağımsız davranarak referans düzlemine paralel hale getirilmesini sağlayabilir. yani burada daha kararlı olmasından bahsetmek doğru değil. Daha kararlı olması için; ayakların üzerine yerleştirilen 4 kenarlı bir düzleme ait köşelerden her birine yerleştirilen aynı ağırlıkların aynı sayıda ayağa aynı miktarda yük dağılmasını sağlaması gerekir. 3 ayakta bu mümkün değildir. Yanlış mıyım?
Öncelikle yorumunuz için teşekkürler.Doğrusal olmayan 3 noktadan geçen düzlemin açısı referans alınan düzleme paralel olmaz cümlesindeki kesinliği anlayamadım. 3 ayaklı bir taburenin ağırlık merkezine bir ağırlık koyarsanız taburenin ayakları aynı uzunluktaysa aynı miktarda yük dağılır. Aynısı 4 ayaklı tabure veya ayak sayısını sonsuz sayıda arttırarak elde edilen silindir için de geçerli.